Translate

Σάββατο, 2 Ιουλίου 2016

Υμνογραφικά - Ερμηνευτικά (β΄) Το Δογματικό Θεοτοκίο του Εσπερινού του Σαββάτου του α' ήχου (α΄ μέρος) (του Θεοδώρου Ρόκα)

                 Το Δογματικό Θεοτοκίο του Εσπερινού του Σαββάτου του α' ήχου

  Θεοδώρου Ρόκα 
Θεολόγου 
MΑ Ερμηνευτικής Θεολογίας

Β' Κυριακή του Ματθαίου, δηλ. δεύτερη κατά σειρά Κυριακή αναγνώσεως ευαγγελικών περικοπών που προέρχονται από το ευαγγέλιο του Ματθαίου και πρώτη Κυριακή μετά την Κυριακή των Αγίων πάντων και τη λήξη του Πεντηκοσταρίου για το τρέχον λειτουργικό έτος, του λειτουργικού εκείνου βιβλίο που χρησιμοποιείται στην υμνολογία της Εκκλησία από την Κυριακή του Πάσχα μέχρι την περασμένη Κυριακή. Κατά την Κυριακή αυτή, Β' του Ματθαίου, επανέρχεται επίσημα πλέον η χρήση της Παρακλητικής ή οκτωήχου, του λειτουργικού εκείνου βιβλίο που περιέχει ύμνους για τις ακολουθίες του Εσπερινού και του Όρθρου κάθε ημέρας της εβδομάδας στους οκτώ ήχους της εκκλησιαστικής μουσικής.

Έτσι λοιπόν κατά την παρούσα Κυριακή (Κυριακή Β' Ματθαίου) με την έναρξη των ακολουθιών κατά τον εσπερινό του Σαββάτου δεσπόζει και κυριαρχεί ο α' ήχος, όπως και ολόκληρη την εβδομάδα. Κατά τον Εσπερινό του Σαββάτου, μαζί με τα Αναστάσιμα Στιχηρά Ιδιόμελα και τα Αναστάσιμα Απόστιχα, ψάλλονται και τα Δογματικά Θεοτοκία, τα Δοξαστικά - Θεοτοκία εκείνα που αναφέρονται στο πρόσωπο της Υπεραγίας Θεοτόκου, όπως εκείνο του α' ήχου:
"Τὴν παγκόσμιον δόξαν, τὴν ἐξ ἀνθρώπων σπαρεῖσαν, καὶ τὸν Δεσπότην τεκοῦσαν, τὴν ἐπουράνιον πύλην, ὑμνήσωμεν Μαρίαν τὴν Παρθένον, τῶν Ἀσωμάτων τὸ ᾆσμα, καὶ τῶν πιστῶν τὸ ἐγκαλλώπισμα· αὕτη γὰρ ἀνεδείχθη οὐρανός, καὶ ναὸς τῆς Θεότητος· αὕτη τὸ μεσότοιχον τῆς ἔχθρας καθελοῦσα, εἰρήνην ἀντεισῆξε, καὶ τὸ Βασίλειον ἠνέῳξε. Ταύτην οὖν κατέχοντες, τῆς πίστεως τὴν ἄγκυραν, ὑπέρμαχον ἔχομεν, τὸν ἐξ αὐτῆς τεχθέντα Κύριον. Θαρσείτω τοίνυν, θαρσείτω λαὸς τοῦ Θεοῦ· καὶ γάρ αὐτὸς πολεμήσει τοὺς ἐχθρούς, ὡς παντοδύναμος".
Το παρόν Δοξαστικό - Δογματικό Θεοτοκίο, όπως και τα υπόλοιπα των Εσπερινών των Σαββάτων της Παρακλητικής αναφέρονται στη δογματική διδασκαλία της Ορθοδόξου Εκκλησίας αναφορικά με τη Σάρκωση του Υιού και λόγου του Θεού και στο σημαντικό ρόλο που διαδραμάτισε η Κυρία Θεοτόκος, της οποίας τονίζεται, μέσω της υμνολογίας, όχι μόνο η συμβολή της στο μυστήριο της άκρας Συγκαταβάσεως, αλλά και το αιεπάρθενό της, το γεγονός δηλ. πως και μετά την κύηση του Εμμανουήλ εκείνη παρέμεινε άφθορος - Παρθένος, επειδή η γέννηση του Σωτήρος Χριστού δεν ήταν φυσική αλλά υπερφυσική και συνετελέσθη με τη συνεργεία του Αγίου Πνεύματος.

Το ζήτημα της παρθενίας και της αειπαρθενίας της Παναγίας Θεοτόκου είναι μείζον ζήτημα για την Ορθόδοξη διδασκαλία και Παράδοση γιατί εκφράζει όσο κανένα άλλο την πνευματικότητα και το σωτηριολογικό ήθος της Ορθοδοξίας. Οι Ορθόδοξοι τιμούν την Μητέρα του Σωτήρος, της Εκκλησίας και του γένους των ανθρώπων:  "ὑμνήσωμεν Μαρίαν τὴν Παρθένον τῶν ἀσωμάτων τὸ ἄσμα καὶ τῶν πιστῶν τὸ ἐγκαλλώπισμα". Την νιώθουν σαν προστάτιδα και βοηθό τους ενάντια στους πολυποίκιλους εχθρούς της Εκκλησίας και μεσίτρια προς το Θεό υπέρ της σωτηρίας τους: "ταύτην οὖν κατέχοντες, τῆς πίστεως τὴν ἄγκυραν, ὑπέρμαχον ἔχομεν, τὸν ἐξ αὐτῆς τεχθέντα Κύριον", ο οποίος θα υπερασπιστεί το γένος των ανθρώπων έναντι οποιουδήποτε εχθρού και αν επιδιώξει να καταβάλλει τον κατ εἰκόνα καὶ ὁμοίωσιν πλασθέντα άνθρωπο: "αὐτὸς γάρ πολεμήσει τοὺς ἐχθρούς, ὡς παντοδύναμος".

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Σχόλιο Ιστολογίου

Γράψτε το σχόλιό σας και απλά περιμένετε λίγες ώρες μέχρι να το δείτε δημοσιευμένο.

Σχόλια που τηρούν στοιχειώδη κανόνες ευπρέπειας είναι αυτονόητο ότι αποτελούν αφορμή διαλόγου και ουδέποτε θα λογοκριθούν.

Δεν επιτρέπονται σχόλια που συκοφαντούν κάποιο πρόσωπο, που περιέχουν υβριστικούς χαρακτηρισμούς κλπ. Για τον λόγο αυτό ενεργοποιήθηκε η προ-έγκριση για να αποφευχθούν κρούσματα προσβλητικής συμπεριφοράς διότι οφείλουμε να διαφυλάξουμε την αξιοπρέπεια του ιστολογίου μας.

Ανώνυμα σχόλια ή σχόλια με ψευδώνυμο ενδέχεται να διαγραφούν για την διαφύλαξη της ποιότητας. Τα σχόλια δεν είναι πεδίο στείρας αντιπαράθεσης αλλά προβληματισμού και γόνιμου διαλόγου.